Dissosiasiya və çöküntülər
İki məhlulu qarışdır. Çöküntü düşəcəkmi — kationu və anionu seç, cədvəl özü cavab versin.
Simulyasiya yüklənir…
İonlara ayrılmaHəllolma cədvəliİon mübadiləsi
İki məhlulu qarışdır. Çöküntü düşəcəkmi — kationu və anionu seç, cədvəl özü cavab versin.
Duz suda həll olanda molekul olaraq qalmır — ionlarına dağılır. NaCl artıq NaCl deyil, sərbəst üzən Na⁺ və Cl⁻-dir. Ona görə iki məhlulu qarışdıranda əslində dörd ion qarışır və sual sadələşir: bu dörd iondan hansı iki dənəsi bir-birinə yapışıb suda qalmaqdan imtina edir?
Natrium duzlarının hamısı həll olur, nitratların da hamısı. İki qayda birdən işləyir.
| Qayda | İstisnalar |
|---|---|
| Bütün nitratlar həll olur | yoxdur |
| Natrium, kalium, ammonium duzları həll olur | yoxdur |
| Karbonatlar və hidroksidlər çökür | Na, K, NH₄ (+ Ba(OH)₂) |
Reaksiyanın gedib-getmədiyini müəyyən edən şey sadədir: qarışıqdan bir şey çıxıb getməlidir. Çöküntü düşür, qaz uçur, ya da su yaranır. Üçü də olmursa dörd ion suda sərbəst üzməyə davam edir və heç nə baş vermir — tənliyi yazmaq olar, amma reaksiya yoxdur.
Bəzi çöküntülər turşuda yenidən həll olur (CaCO₃), bəziləri isə olmur (BaSO₄). Bu fərq analizdə istifadə olunur — səbəbi nədir?